CHẨN ĐOÁN UNG THƯ VÀ ĐƯỢC CHỈ ĐỊNH PHẪU THUẬT:
CÓ PHẢI MỔ CÀNG SỚM CÀNG TỐT?
Khi nghe bác sĩ thông báo mắc ung thư và cần phẫu thuật, phản ứng thường gặp của người bệnh và gia đình là lo lắng: “Phải mổ ngay, để lâu khối u sẽ to lên nhanh hơn và lan ra.”
Mong muốn được điều trị càng sớm càng tốt là hoàn toàn dễ hiểu. Tuy nhiên, trong điều trị ung thư, “sớm” rất quan trọng nhưng “đúng thời điểm, đúng chỉ định và được chuẩn bị đầy đủ” còn quan trọng hơn.
Không phải ung thư nào cũng cần mổ ngay
Phẫu thuật là một trong những phương pháp quan trọng trong điều trị nhiều bệnh ung thư. Tuy nhiên, kế hoạch điều trị phụ thuộc vào loại ung thư, giai đoạn bệnh, đặc điểm của khối u và tình trạng sức khỏe của từng người bệnh.
Có trường hợp phẫu thuật là bước điều trị đầu tiên. Nhưng cũng có trường hợp người bệnh cần hóa trị, xạ trị hoặc các phương pháp khác trước phẫu thuật nhằm thu nhỏ khối u, tạo thuận lợi cho cuộc mổ hoặc nâng cao hiệu quả của toàn bộ quá trình điều trị.
Vì vậy, “có khối u là mổ ngay” không phải nguyên tắc áp dụng cho tất cả bệnh ung thư.
Trước một cuộc mổ ung thư, cần biết mình đang điều trị bệnh gì và ở giai đoạn nào.
Phẫu thuật ung thư không đơn thuần là lấy khối u ra khỏi cơ thể. Trước khi quyết định phương án phẫu thuật, bác sĩ có thể cần thêm các bước đánh giá như xác định chẩn đoán mô bệnh học, đánh giá mức độ lan rộng của bệnh, thực hiện các xét nghiệm hoặc chẩn đoán hình ảnh cần thiết và hội chẩn đa chuyên khoa trong những trường hợp phù hợp.
Những thông tin này giúp trả lời các câu hỏi quan trọng:
- Khối u có thể phẫu thuật được hay không?
- Nên phẫu thuật ngay hay điều trị trước phẫu thuật?
- Phạm vi phẫu thuật như thế nào?
- Có cần phối hợp những phương pháp điều trị khác hay không?
- Làm thế nào để đạt hiệu quả điều trị tốt nhưng vẫn bảo tồn tối đa chức năng và chất lượng sống cho người bệnh?
Bác sĩ phẫu thuật và Chẩn đoán hình ảnh trao đổi về khối bướu của bệnh nhân trước khi có chỉ định phẫu thuật
Người bệnh cũng cần được chuẩn bị đủ điều kiện để phẫu thuật an toàn
Một cuộc phẫu thuật chỉ nên được thực hiện khi người bệnh đã được đánh giá và chuẩn bị phù hợp. Tùy từng trường hợp, bác sĩ có thể cần kiểm tra chức năng tim, phổi, gan, thận; kiểm soát các bệnh lý đi kèm; cải thiện tình trạng dinh dưỡng, thiếu máu hoặc kiểm soát nhiễm trùng trước khi mổ.
Đôi khi, dành thêm một khoảng thời gian cần thiết để chuẩn bị tốt không phải là trì hoãn điều trị, mà chính là một phần của quá trình điều trị an toàn.
Đừng vì quá lo sợ mà “mổ bằng mọi giá”
Tâm lý muốn loại bỏ khối u khỏi cơ thể càng nhanh càng tốt là điều dễ hiểu. Nhưng ung thư cần được nhìn nhận như một quá trình điều trị tổng thể, trong đó phẫu thuật chỉ là một mắt xích. Việc vội vàng lựa chọn phẫu thuật khi chưa đánh giá đầy đủ bệnh có thể làm mất đi cơ hội lựa chọn một chiến lược điều trị phù hợp hơn.
Ngược lại, người bệnh cũng không nên tự ý trì hoãn một cuộc phẫu thuật đã được bác sĩ chuyên khoa chỉ định chỉ vì muốn tìm kiếm thêm những phương pháp chưa được kiểm chứng.
Vậy khi được bác sĩ chỉ định phẫu thuật, người bệnh nên làm gì?
Điều cần thiết không phải là tìm cách “mổ bằng mọi giá và mổ nhanh nhất có thể”, mà là hiểu rõ kế hoạch điều trị của mình.
Người bệnh và gia đình nên trao đổi với bác sĩ về chẩn đoán, giai đoạn bệnh, mục tiêu của cuộc phẫu thuật, thời điểm phẫu thuật, các phương pháp cần thực hiện trước hoặc sau mổ và những vấn đề cần chuẩn bị.
Điều trị ung thư cần kịp thời, nhưng kịp thời không đồng nghĩa với vội vàng. Một cuộc phẫu thuật được thực hiện đúng chỉ định, đúng thời điểm và trong một kế hoạch điều trị toàn diện mới là điều quan trọng đối với người bệnh ung thư.
